ยานอนหลับโดมิคุม (Dormicum)


        เมื่อเร็วๆนี้ได้ปรากฏข่าวบนหน้าหนังสือพิมพ์ เกี่ยวกับยานอนหลับตัวหนึ่งที่มีชื่อว่า โดมิคุม (Dormicum) ที่เหล่ามิจฉาชีพนำไปใช้ในการมอมเมาเหยื่อเป้าหมายที่เป็นหญิงสาวตามศูนย์อาหาร หรือฟาสต์ฟู้ด ถึงแม้ว่ายาตัวนี้จะจัดเป็นยาควบคุมที่ต้องสั่งจ่ายโดยแพทย์เท่านั้น และไม่มีจำหน่ายตามร้านขายยาทั่วไป แต่ยังพบว่ามีการลักลอบซื้อขายกันอยู่ จึงทำให้เกิดช่องทางการนำยามาใช้ในทางที่ผิด ทั้งตัวผู้ป่วยที่ใช้ยานี้อยู่มักจะหาซื้อยามาทานต่อเอง และเหล่ามิจฉาชีพที่นำยานี้ไปใช้ในการมอมเมาเหยื่อ
        ดังนั้นเราควรมารู้จักยาตัวนี้สักนิด ทั้งประโยชน์ โทษ และบทลงโทษสำหรับผู้กระทำผิด


#
โดมิคุม (Dormicum) คืออะไร ?
        โดมิคุม (Dormicum) เป็นชื่อทางการค้า มีชื่อทางเคมีว่า มิดาโซแลม (Midazolam) เป็นยานอนหลับในกลุ่ม Benzodiazepine ถูกดูดซึมได้ดีที่สุดจากทางเดินอาหารเมื่อเทียบกับยานอนหลับตัวอื่นๆ โดยให้รับประทานก่อนนอน มีประสิทธิผลในการรักษาอาการนอนไม่หลับ แต่ควรใช้ยาเพียงระยะเวลาสั้นๆ เนื่องจากการใช้ยาติดต่อกันนานๆ จะทำให้เกิดภาวะพึ่งยาได้ เหมาะที่จะใช้ในผู้ป่วยที่มีปัญหาหลับยาก แต่เมื่อหลับแล้วจะหลับได้ปกติจนถึงเช้า

# ลักษณะทางกายภาพของยา และขนาดความแรง

        โดมิคุม (Dormicum) ชนิดรับประทานมีรูปแบบเป็นเม็ดรีสีฟ้า ด้านหนึ่งมีตัวอักษรคำว่า ROCHE 15 ส่วนอีกด้านหนึ่งจะมีขีดแบ่งครึ่งเม็ด มีทั้งอยู่ในรูปแบบเม็ดขนาด 15 มก. และในรูปยาฉีดเข้าทางหลอดเลือดดำหรือเข้ากล้ามเนื้อ ขนาดความแรง 5 มก./มล./แอมพูล และขนาด 15 มก./3มล./แอมพูล

Dormicum (Midazolam) 15 มก.


#
ขนาดรับประทาน
        ผู้ใหญ่ : รับประทานในขนาด 7.5-15 มก. ก่อนนอน

# คุณสมบัติเด่นของโดมิคุม (Dormicum)

        คุณสมบัติเด่นคือ ฤทธิ์สงบประสาท ทำให้นอนหลับ และฤทธิ์ทำให้สูญเสียความทรงจำชั่วขณะ (Anterograde amnesia) ทำให้นิยมใช้ในการนำสลบโดยฉีดเข้าทางหลอดเลือดดำ
การให้ยาโดยการรับประทานจะเริ่มปรากฏฤทธิ์ที่ทำให้ง่วงที่เวลาประมาณ 15 นาที ขณะที่การฉีดเข้าหลอดเลือดดำจะออกฤทธิ์ภายในเวลา 1-5 นาที


# อาการไม่พึงประสงค์

        อาการที่พบบ่อยได้แก่ ง่วงซึม เดินเซ หากได้รับยาติดต่อกันเป็นเวลานานอาจทำให้เกิดภาวะพึ่งยาทั้งทางร่างกายและจิตใจได้ และเมื่อหยุดยากะทันหันก็อาจก่อให้เกิดอาการถอนยาคือ อาการนอนไม่หลับ (rebound insomnia) การฉีดยาเข้าหลอดเลือดดำอาจกดการหายใจ และทำให้เกิดความดันโลหิตต่ำ
        อาการอื่นๆที่พบบ้างได้แก่ พฤติกรรมบกพร่อง ความจำด้อยลง ปวดศรีษะ มึนงง สับสน วิตกกังวล ไม่อยู่นิ่ง เปลี้ย เวียนศรีษะ เพ้อ กระสับกระส่าย เดินเซ ฝันร้าย พูดไม่ชัด คลื่นไส้ อาเจียน ปากแห้ง ท้องผูก


# การเกิดพิษเฉียบพลัน

        การได้รับโดมิคุม (Dormicum) เกินขนาด จะทำให้เกิดอาการซึมมาก หลับนานผิดปกติ กล้ามเนื้อทำงานไม่ประสานกัน การตอบสนอง (reflex) ลดลง สับสน ไม่รู้สึกตัว และโคม่า
        หากมีอาการนอนไม่หลับ ประสาทหลอน พฤติกรรมผิดปกติ ควรหยุดยาทันทีและรีบปรึกษาแพทย์


# การใช้ยาในทางที่ผิด

        นำไปใช้ในการก่ออาชญากรรม

# การควบคุมตามกฎหมาย

        โดมิคุม (Dormicum) จัดเป็นวัตถุที่ออกฤทธิ์ต่อจิตและประสาทประเภท 2 ควบคุมการนำเข้าและจำหน่ายโดยกองควบคุมวัตถุเสพติด สำนักงานคณะกรรมการอาหารและยา ในฐานะเป็นผู้ที่ได้รับมอบหมายจากกระทรวงสาธารณสุข เพื่อจำหน่ายให้แก่ผู้ประกอบวิชาชีพเวชกรรม ผู้ประกอบโรคศิลปะแผนปัจจุบันชั้นหนึ่งในสาขาทันตกรรม และผู้ประกอบการบำบัดโรคสัตว์ชั้นหนึ่ง ใช้ประโยชน์ในการรักษาพยาบาลสำหรับคนไข้หรือสัตว์ที่ตนบำบัดอยู่ โดยห้ามขายในสถานที่ขายยาแผนปัจจุบันโดยเด็ดขาด ดังนั้น กรณีที่ตกเป็นข่าวว่าปัจจุบันโดมิคุมเล็ดลอดออกจากตลาดมืดประมาณ 100,000 เม็ดนั้นไม่น่าจะเป็นไปได้ เนื่องจากดังที่กล่าวแล้วข้างต้น โดมิคุมเป็นยาที่กำหนดให้มีการควบคุมอย่างเข้มงวด อนุญาตให้บุคคลากรทางการแพทย์ใช้กับคนไข้ได้เท่านั้น แม้แต่ร้านขายยาแผนปัจจุบันก็ไม่สามารถมีไว้จำหน่ายได้ โอกาสที่จะเล็ดลอดไปสู่ตลาดมืดจึงเป็นไปได้ยาก นอกจากมีการโจรกรรมหรือลักลอบนำเข้าจากต่างประเทศเท่านั้น

# บทลงโทษเกี่ยวกับวัตถุที่ออกฤทธิ์ต่อจิตและประสาทประเภท 2 ตามพระราชบัญญัติวัตถุที่ออกฤทธิ์ต่อจิตและประสาท พ.ศ.2518

ความผิด

บทกำหนดโทษ

มาตรา

ผลิต,ขาย,นำเข้า,ส่งออก ระวางโทษจำคุก 5 ปี- 20 ปี
ปรับตั้งแต่ 100,000 บาท-400,000 บาท
มาตรา 89
ครอบครอง ระวางโทษจำคุก 5 ปี- 20 ปี
ปรับตั้งแต่ 100,000 บาท– 400,000 บาท
มาตรา 106 ทวิ
เสพ ระวางโทษจำคุก 1 ปี- 5 ปี
ปรับตั้งแต่ 20,000 บาท- 100,000 บาท
มาตรา 106 ตรี
จูงใจ ชักนำ ยุยงส่งเสริม
ใช้อุบายหลอกลวงหรือขู่เข็ญให้ผู้อื่นเสพ
ระวางโทษจำคุก 2 ปี- 10 ปี
ปรับตั้งแต่ 40,000 บาท- 200,000 บาท
มาตรา 106 จัตวา วรรค 1
จูงใจ ชักนำ ยุยงส่งเสริม
ใช้อุบายหลอกลวงหรือขู่เข็ญให้ผู้อื่นเสพ โดยเป็นการกระทำต่อหญิง หรือต่อบุคคลซึ่งยังไม่บรรลุนิติภาวะ
ระวางโทษจำคุก 3 ปี- ตลอดชีวิต
ปรับตั้งแต่ 60,000 บาท- 500,000 บาท
มาตรา 106 จัตวา วรรค 2

        จากข้อมูลข้างต้นจะเห็นว่า โดมิคุม (Dormicum) ถึงแม้จะมีประโยชน์ทางการแพทย์ แต่โทษที่เกิดขึ้นหากใช้ยาไม่ถูกต้องก็มีไม่น้อย ดังนั้นการใช้ยาชนิดนี้จึงต้องอยู่ในความดูแลของแพทย์อย่างใกล้ชิด

บรรณานุกรม :
1. มานิตย์ อรุณากูร, ภก. วัตถุออกฤทธิ์ : พัฒนาการเพื่อประโยชน์ทางการแพทย์ , กองควบคุมวัตถุเสพติด , มกราคม 2541
2. เสถียร วิชัยลักษณ์ (รวบรวม), พระราชบัญญัติวัตถุที่ออกฤทธิ์ต่อจิตและประสาท พ.ศ. 2518 พร้อมด้วยกฎกระทรวง ประกาศกระทรวงและคำสั่งกระทรวงออกตามความในพระราชบัญญัตินี้, กรุงเทพมหานคร, โรงพิมพ์นิติเวชช์ : 2535