อย. ยกระดับการเฝ้าระวังผักที่จำหน่ายในประเทศไทย หลังพบรายงานการใช้ “ฟอร์มาลิน” กับผักกาดขาว โดยสั่งการให้ด่านอาหารและยาที่เกี่ยวข้องตรวจสอบเข้มแหล่งที่มา พร้อมเร่งลงพื้นที่สุ่มเก็บตัวอย่างผักกาดขาว ทั้ง ณ ด่านอาหารและยาและตลาดค้าส่งในประเทศตรวจคัดกรองด้วยชุดทดสอบเบื้องต้น (Test Kit) โดยผลการตรวจ ณ วันที่ 25 สิงหาคม 2569 จากด่านนำเข้า 3 แห่ง ตลาดค้าส่ง 2 แห่ง รวม 42 ตัวอย่าง ทั้งผักนำเข้าและผักที่ผลิตในประเทศ ไม่พบการปนเปื้อนฟอร์มาลินทุกตัวอย่าง ทั้งนี้ อย. ยังคงเฝ้าระวังและสุ่มตรวจอย่างต่อเนื่อง เพื่อสร้างความมั่นใจด้านความปลอดภัยให้แก่ผู้บริโภค

เภสัชกรหญิงสุภัทรา บุญเสริม เลขาธิการคณะกรรมการอาหารและยา เปิดเผยว่า ปัจจุบันสำนักงานคณะกรรมการอาหารและยา (อย.) มีมาตรการกำกับดูแลความปลอดภัยของผักและผลไม้ตลอดห่วงโซ่ โดยกำหนดหลักเกณฑ์และมาตรฐานการผลิตสำหรับสถานที่คัดและบรรจุผักและผลไม้ให้มีการรับวัตถุดิบจากแหล่งที่มีการควบคุมการใช้สารเคมีให้อยู่ในระดับที่ปลอดภัย และมีระบบทวนสอบย้อนกลับถึงแหล่งที่มาของวัตถุดิบได้ ควบคู่กับการสุ่มตรวจสอบความปลอดภัย ณ สถานที่คัดและบรรจุ ด่านอาหารและยา และสถานที่จำหน่าย เพื่อตรวจเฝ้าระวังสารเคมีทางการเกษตร รวมถึงสารที่ห้ามใช้ในอาหาร โดยกำหนดแผนการเฝ้าระวังเป็นประจำทุกปี

เลขาธิการฯ อย. กล่าวว่า สำหรับกรณีที่มีรายงานข่าวว่า มีการนำสารละลายฟอร์มาลดีไฮด์หรือฟอร์มาลินมาใช้กับผักกาดขาว เพื่อช่วยคงสภาพความสดระหว่างการขนส่ง อย. ได้ติดตามสถานการณ์อย่างใกล้ชิด และสั่งการด่านอาหารและยาที่เกี่ยวข้องเพิ่มความเข้มงวดในการตรวจสอบผักนำเข้า และสุ่มเก็บตัวอย่างตามระดับความเสี่ยง พร้อมเร่งตรวจสอบผักกาดขาวที่จำหน่ายในประเทศ เพื่อให้ครอบคลุมทั้งสินค้าขณะนำเข้าและสินค้าที่เข้าสู่ตลาดแล้ว

ผลการตรวจสอบ ณ วันที่ 25 สิงหาคม 2569 ด้วยชุดทดสอบเบื้องต้น (Test Kit) เพื่อตรวจหาสารฟอร์มาลิน ณ ด่านอาหารอาหารและยา จำนวน 3 แห่ง ได้แก่ ด่านอาหารและยาเชียงของ ด่านอาหารและยาเชียงแสน และด่านอาหารและยาท่าเรือกรุงเทพ) ตรวจสอบผัก เช่น ผักกาดขาว กวางตุ้ง ผักกาดหอมโครัลลีฟ ผักชี เซเลอรี่ จำนวน 22 ตัวอย่าง และตลาดค้าส่งในประเทศ จำนวน 2 แห่ง ตรวจสอบผักกาดขาวจำนวน 20 ตัวอย่าง แบ่งเป็นผักนำเข้า 11 ตัวอย่าง และผักที่ผลิตในประเทศ 9 ตัวอย่าง ไม่พบการปนเปื้อนฟอร์มาลินในทุกตัวอย่าง ทั้งนี้ หากผลการตรวจสอบเบื้องต้นที่เข้าข่ายต้องสงสัยจะส่งตรวจยืนยันทางห้องปฏิบัติการและควบคุมสินค้าที่เกี่ยวข้องทันที เพื่อป้องกันสินค้าที่อาจไม่ปลอดภัยถึงมือผู้บริโภค

เลขาธิการฯ อย. กล่าวว่า ฟอร์มาลดีไฮด์ (Formaldehyde) เป็นสารเคมีที่มีฤทธิ์ในการฆ่าเชื้อจุลินทรีย์ มีการใช้ประโยชน์ในด้านการแพทย์ การฆ่าเชื้อและทำความสะอาด และภาคอุตสาหกรรม แต่ ไม่อนุญาตให้ใช้เพื่อแช่ พ่น หรือรักษาความสดของอาหาร อย่างไรก็ตาม ด้วยคุณสมบัติที่ช่วยชะลอการเน่าเสีย จึงอาจมีการนำมาใช้
ในทางที่ผิดกับผัก ผลไม้ อาหารทะเล หรือเนื้อสัตว์ เพื่อให้อาหารดูสดและเก็บได้นานขึ้น หากได้รับในปริมาณสูงอาจทำให้เกิดการระคายเคืองต่อปาก คอ และระบบทางเดินอาหาร คลื่นไส้ อาเจียน ปวดท้อง หรือท้องเสีย และหากได้รับในปริมาณมากอาจเป็นอันตรายรุนแรงได้ สำหรับประเทศไทย อาหารที่มีการใช้ฟอร์มาลดีไฮด์เป็นอาหารที่ห้ามผลิต นำเข้า หรือจำหน่าย ผู้ฝ่าฝืนมีโทษจำคุกตั้งแต่ 6 เดือนถึง 2 ปี และปรับตั้งแต่ 5,000 ถึง 20,000 บาท

เลขาธิการฯ อย. กล่าวในตอนท้ายว่า ขอให้ประชาชนติดตามข้อมูลจากหน่วยงานภาครัฐ โดย อย. จะติดตามสถานการณ์และเฝ้าระวังความปลอดภัยของผักและผลไม้ที่จำหน่ายในประเทศอย่างต่อเนื่อง เพื่อความปลอดภัยควรเลือกซื้อผักและผลไม้จากแหล่งจำหน่ายที่น่าเชื่อถือ และล้างให้สะอาดก่อนรับประทาน โดยกรณีผักและผลไม้ปริมาณไม่มากสามารถแช่น้ำสะอาดประมาณ 15 นาที พร้อมเขย่าหรือลูบเบา ๆ จากนั้นล้างผ่านน้ำสะอาดไหลไม่น้อยกว่า 30 วินาที หรือแช่ในน้ำผสมเบกกิ้งโซดา อัตรา 1 ช้อนชาต่อน้ำ 4 ลิตร หรือน้ำผสมเกลือ อัตรา 2 ช้อนโต๊ะต่อน้ำ 4 ลิตร นานประมาณ 15 นาที แล้วล้างด้วยน้ำสะอาดอีกครั้ง กรณีใช้ผลิตภัณฑ์สำหรับ
ทำความสะอาดผักและผลไม้ ควรเลือกผลิตภัณฑ์ที่มีเลข อย. และปฏิบัติตามคำแนะนำบนฉลากอย่างเคร่งครัด หากมีข้อสงสัยสามารถตรวจสอบข้อมูลผลิตภัณฑ์ได้ทางสายด่วน อย. 1556 หรือ หรือช่องทางออนไลน์ FDAThai
ทุกแพลตฟอร์ม หรือสำนักงานสาธารณสุขจังหวัดทั่วประเทศ

***************************

วันที่เผยแพร่ข่าว 25 สิงหาคม 2569  ข่าวแจก 217 /  ปีงบประมาณ พ.ศ. 2569